"""Ders 10 — Airy gerilme fonksiyonu ve polinom çözümleri.

SymPy ile:
  1. Airy temsilinin dengeyi kendiliğinden sağladığı (kütle kuvveti potansiyeli V ile)
  2. Uygunluktan biharmonik denkleme: düzlemsel gerilme ve düzlemsel şekil değiştirme
  3. 2.–5. derece polinomlar: gerilmeler ve biharmonik koşulun katsayılara getirdiği bağıntılar
  4. Her derecede kaç bağımsız biharmonik polinom var? (doğrusal cebirle sayım)
  5. Saf eğilme: gerilmeler, yer değiştirmelerin integrasyonu, basit mesnet koşulları
  6. Ters yöntem: F = A(x y³ − 3c² x y) hangi yüklemeyi temsil eder?
  7. Dışmerkez eksenel yük (çekme + eğilme) için sayılar
  8. Saint-Venant ilkesi: şeritte uç etkilerinin sönüm hızı (karmaşık özdeğerler)
  9. Kesit yüksekliği boyunca parabolik sıcaklıkta ısıl gerilme
  10. Alıştırmaların sayısal sonuçları

Çalıştır:  python e10_airy.py
Gerekenler: numpy, sympy, scipy
"""
import numpy as np
import sympy as sp

x, y = sp.symbols("x y", real=True)
E, nu = sp.symbols("E nu", positive=True)
F, V = sp.Function("F")(x, y), sp.Function("V")(x, y)
lap = lambda f: sp.diff(f, x, 2) + sp.diff(f, y, 2)
bih = lambda f: sp.expand(lap(lap(f)))

# %% 1. Airy temsili dengeyi sağlar mı?
sxx, syy, sxy = sp.diff(F, y, 2) + V, sp.diff(F, x, 2) + V, -sp.diff(F, x, y)
fx, fy = -sp.diff(V, x), -sp.diff(V, y)
print("=== 1. Denge ===")
print("σxx,x + σxy,y + fx =", sp.simplify(sp.diff(sxx, x) + sp.diff(sxy, y) + fx))
print("σxy,x + σyy,y + fy =", sp.simplify(sp.diff(sxy, x) + sp.diff(syy, y) + fy))

# %% 2. Biharmonik denklem (Beltrami–Michell 2B'den)
div_f = sp.diff(fx, x) + sp.diff(fy, y)
gerilme = lap(sxx + syy) + (1 + nu) * div_f            # = 0 olmalı (düzlemsel gerilme)
sekil = lap(sxx + syy) + div_f / (1 - nu)              # = 0 olmalı (düzlemsel şekil değiştirme)
print("\n=== 2. Uygunluk → biharmonik ===")
print("düzlemsel gerilme   : ∇⁴F = −(1−ν)∇²V  ✓" if sp.simplify(gerilme - (lap(lap(F)) + (1 - nu) * lap(V))) == 0 else "✗")
print("düzl. şekil değişt. : ∇⁴F = −(1−2ν)/(1−ν)∇²V  ✓"
      if sp.simplify(sekil - (lap(lap(F)) + (1 - 2 * nu) / (1 - nu) * lap(V))) == 0 else "✗")

# %% 3. Polinomlar
print("\n=== 3. Polinom terimleri ===")
for n in range(2, 6):
    c = sp.symbols(f"c{n}_0:{n + 1}")                    # c_k : x^(n-k) y^k katsayısı
    P = sum(c[k] * x**(n - k) * y**k for k in range(n + 1))
    b = bih(P)
    kos = [sp.Eq(k, 0) for k in sp.Poly(b, x, y).coeffs()] if b != 0 else []
    print(f"derece {n}: ∇⁴F = {sp.factor(b) if b != 0 else 0}   koşul: {kos if kos else 'yok'}")
    if n == 4:
        print("  σxx =", sp.expand(sp.diff(P, y, 2)), "| σyy =", sp.expand(sp.diff(P, x, 2)),
              "| σxy =", sp.expand(-sp.diff(P, x, y)))

# %% 4. Bağımsız biharmonik polinom sayısı (derece n ≥ 2)
sayilar = []
for n in range(2, 11):
    c = sp.symbols(f"k0:{n + 1}")
    P = sum(c[k] * x**(n - k) * y**k for k in range(n + 1))
    b = bih(P)
    if b == 0:
        sayilar.append(n + 1)
        continue
    M = sp.Matrix([[sp.Poly(b, x, y).coeff_monomial(x**(n - 4 - j) * y**j).coeff(ck) for ck in c]
                   for j in range(n - 3)])
    sayilar.append(n + 1 - M.rank())
print("\n=== 4. Bağımsız biharmonik polinom sayısı ===")
print("derece:", list(range(2, 11)))
print("sayı  :", sayilar)

# %% 5. Saf eğilme (düzlemsel gerilme, birim kalınlık, -c ≤ y ≤ c, 0 ≤ x ≤ L)
c, L, M = sp.symbols("c L M", positive=True)
d3 = sp.symbols("d3")
I = 2 * c**3 / 3
Fb = d3 * y**3
Sxx = sp.diff(Fb, y, 2)
d3_cozum = sp.solve(sp.Eq(-sp.integrate(Sxx * y, (y, -c, c)), M), d3)[0]   # M = -∫σxx y dy
Sxx = sp.simplify(Sxx.subs(d3, d3_cozum))
print("\n=== 5. Saf eğilme ===")
print("d3 =", d3_cozum, "  σxx =", Sxx, " (= -M y / I ✓)" if sp.simplify(Sxx + M * y / I) == 0 else "")
exx, eyy = Sxx / E, -nu * Sxx / E                       # εxy = 0
C, u0, v0 = sp.symbols("C u0 v0")
u = sp.integrate(exx, x) - C * y + u0
v = sp.integrate(eyy, y) + sp.integrate(M * x / (E * I), x) + C * x + v0
assert sp.simplify(sp.diff(u, x) - exx) == 0 and sp.simplify(sp.diff(v, y) - eyy) == 0
assert sp.simplify(sp.diff(u, y) + sp.diff(v, x)) == 0            # εxy = 0
sab = sp.solve([u.subs({x: 0, y: 0}), v.subs({x: 0, y: 0}), v.subs({x: L, y: 0})], [u0, v0, C], dict=True)[0]
u, v = sp.simplify(u.subs(sab)), sp.simplify(v.subs(sab))
print("u =", sp.factor(u))
print("v =", sp.expand(v))
print("orta açıklık çökmesi v(L/2,0) =", sp.simplify(v.subs({x: L / 2, y: 0})))
deger = {M: 150_000.0, c: 50.0, L: 2000.0, E: 210_000.0, nu: 0.3}   # N·mm/mm, mm, MPa
print(f"sayısal: σmax = {float((M * c / I).subs(deger)):.1f} MPa, v(L/2,0) = {float(v.subs({x: L/2, y: 0}).subs(deger)):.3f} mm, "
      f"üst lif ile eksen arasındaki düşey fark v(L/2,c) − v(L/2,0) = {float((v.subs({x: L/2, y: c}) - v.subs({x: L/2, y: 0})).subs(deger))*1000:.2f} µm")

# %% 6. Ters yöntem: F = A (x y³ − 3 c² x y)
A = sp.symbols("A")
Ft = A * (x * y**3 - 3 * c**2 * x * y)
st = [sp.diff(Ft, y, 2), sp.diff(Ft, x, 2), -sp.diff(Ft, x, y)]
print("\n=== 6. Ters yöntem ===")
print("∇⁴F =", bih(Ft), "| σxx =", st[0], "| σyy =", st[1], "| σxy =", sp.factor(st[2]))
print("y = ±c'de σyy =", st[1].subs(y, c), ", σxy =", sp.simplify(st[2].subs(y, c)))
# x = 0 ucu negatif yüzdür (dış normal −x): yüzey yükü T_y = −σxy(0, y)
Ty0 = sp.integrate(-st[2].subs(x, 0), (y, -c, c))
print("x = 0 ucundaki düşey yük bileşkesi ∫T_y dy =", sp.factor(Ty0),
      "→ aşağı yönlü P için A =", sp.solve(sp.Eq(Ty0, -sp.Symbol("P")), A)[0])
print("x = 0 ucunda σxx =", st[0].subs(x, 0), "(eksenel yük ve moment yok)")
print("x kesitindeki moment M(x) = −∫σxx y dy =", sp.factor(-sp.integrate(st[0] * y, (y, -c, c))))

# %% 7. Dışmerkez eksenel yük: P = 120 kN, e = 20 mm, kesit 2c = 100 mm, kalınlık b = 20 mm
P, e, cc, b = 120e3, 20.0, 50.0, 20.0
N, Mn = P / b, -P * e / b                        # birim kalınlık başına; yük y = +e'de → M = −P e
Ib = 2 * cc**3 / 3
sig = lambda yy: N / (2 * cc) - Mn * yy / Ib
print("\n=== 7. Dışmerkez yük ===")
print(f"F = (σa/2) y² + (σb/6c) y³ ; σa = {N/(2*cc):.1f} MPa, σb = {-Mn*cc/Ib:.1f} MPa")
print(f"σxx(y=+c) = {sig(cc):.1f} MPa, σxx(y=-c) = {sig(-cc):.1f} MPa, tarafsız eksen y0 = {-(N/(2*cc))*Ib/(-Mn):.2f} mm")

# %% 8. Saint-Venant ilkesi ne kadar hızlı? Şeritte uç etkilerinin sönüm hızı
# Kendi içinde dengeli uç yükünün etkisi e^{-kx} ile söner; k, sin(2kc) ± 2kc = 0 denkleminin karmaşık kökleridir
# (Papkovich–Fadle özdeğerleri; uzun kenarlar yüksüz).
from scipy.optimize import fsolve


def kok(isaret, z0):
    f = lambda v: [np.real(np.sin(v[0] + 1j * v[1]) + isaret * (v[0] + 1j * v[1])),
                   np.imag(np.sin(v[0] + 1j * v[1]) + isaret * (v[0] + 1j * v[1]))]
    a, b = fsolve(f, z0)
    return (a + 1j * b) / 2           # z = 2kc  →  kc = z/2


ls = kok(+1, [4.2, 2.2])     # simetrik yük:      sin z + z = 0
la = kok(-1, [7.5, 2.8])     # antisimetrik yük:  sin z − z = 0
print("\n=== 8. Uç etkilerinin sönümü ===")
print(f"simetrik    : kc = {ls.real:.3f} + {ls.imag:.3f}i   → x = 2c'de genlik oranı e^(-2 Re kc) = {np.exp(-2*ls.real):.4f}")
print(f"antisimetrik: kc = {la.real:.3f} + {la.imag:.3f}i   → x = 2c'de genlik oranı = {np.exp(-2*la.real):.5f}")

# %% 9. Isıl gerilme: kesit yüksekliği boyunca parabolik sıcaklık, ΔT = T0 y²/c² (düzlemsel gerilme, uçlar serbest)
E_, al, T0 = sp.symbols("E alpha T_0", positive=True)
C2 = sp.symbols("C2")
Fi = -E_ * al * T0 * y**4 / (12 * c**2) + C2 * y**2
dT = T0 * y**2 / c**2
assert sp.simplify(bih(Fi) + E_ * al * lap(dT)) == 0          # ∇⁴F = −Eα∇²ΔT
sxx_i = sp.diff(Fi, y, 2)
C2c = sp.solve(sp.integrate(sxx_i, (y, -c, c)), C2)[0]        # eksenel kuvvet sıfır
sxx_i = sp.factor(sxx_i.subs(C2, C2c))
print("\n=== 9. Parabolik sıcaklıkta ısıl gerilme ===")
print("σxx =", sxx_i)
d = {E_: 210000.0, al: 12e-6, T0: 40.0}
print(f"çelik, T0 = 40 °C: üst/alt liflerde (y = ±c) σxx = {float(sxx_i.subs(y, c).subs(d)):.1f} MPa, eksende σxx = {float(sxx_i.subs(y, 0).subs(d)):.1f} MPa")

# %% 10. Alıştırmaların sayısal sonuçları (saf eğilme sayılarıyla)
print("\n=== 10. Alıştırmalar ===")
vds = float((-(1 - nu**2) * M * L**2 / (8 * E * I)).subs(deger))
print(f"Alıştırma 6: düzlemsel şekil değiştirmede v(L/2,0) = {vds:.3f} mm  (oran 1-ν² = {1-0.3**2:.2f})")
print(f"Alıştırma 7: ankastre konsolda serbest uç v(0,0) = M L²/(2EI) = {float((M*L**2/(2*E*I)).subs(deger)):.2f} mm")
