Akademik / MKC 516 / Terimler sözlüğü

MKC 516 · Başvuru

Kompozit malzemeler mekaniği terimler sözlüğü

Kursta geçen teknik terimlerin Türkçe adı, İngilizce karşılığı, sembolü, birimi ve kısa tanımı. Terimler, ilk geçtikleri derste aynı bilgiyle açıklanır; bu sayfa hepsini bir arada tutar.

Türkçe terimlerde Tüfekçi ders notlarındaki kullanım esas alındı. Başka kaynaklarda farklı geçen karşılıklar "Diğer kullanım" satırında. Sözlük kurs ilerledikçe genişliyor (127 terim).

Terimler (Türkçe alfabe sırasıyla)
TürkçeİngilizceSembolBirimTanımİlk geçtiği ders
ağ analizi
Diğer kullanım: netting analizi
netting analysis——Yükün tamamını liflerin taşıdığı, matris katkısının ihmal edildiği basit boyutlandırma yöntemi.Ders 2.2
alan atalet momenti
Diğer kullanım: eylemsizlik momenti
second moment of area$I$mm⁴Kesitin eğilmeye karşı geometrik direnci; dolu daire için $\pi d^4/64$, dikdörtgen için $bh^3/12$.Ders 1.2
anizotropanisotropic——Bir noktada malzeme özellikleri doğrultuya göre değişen malzeme. En genel durumda hiç simetri düzlemi yoktur.Ders 1.1
antisimetrik dizilimantisymmetric laminate——Orta düzleme eşit uzaklıktaki katların açılarının ters işaretli olduğu yapı; $A_{16} = A_{26} = D_{16} = D_{26} = 0$.Ders 12.1
arayüz
Diğer kullanım: ara yüzey
interface——Lif ile matrisin temas ettiği yüzey; yük aktarımı bu yüzey üzerinden kayma gerilmesiyle olur.Ders 1.1
ara fazinterphase——Lif ile matrisin arayüzde birbirine difüzyonuyla oluşan, özellikleri ikisinden de farklı ince katman.Ders 1.3
artık gerilmeresidual stress—MPaDış yük olmadan, katların farklı ısıl ve nem genleşmesinin birbirini engellemesiyle oluşan gerilme.Ders 11.2
asıl Poisson oranı
Diğer kullanım: esas Poisson oranı, büyük Poisson oranı
major Poisson's ratio$\nu_{12}$boyutsuzTek yönlü tabakada lif doğrultusunda yüklerken life dik büzülmenin oranı; tipik değeri 0,2–0,35.Ders 3.3
bağıl yoğunluk
Diğer kullanım: özgül ağırlık (bazı kaynaklarda; özgül ağırlık asıl olarak ρg anlamında kullanılır)
specific gravity—boyutsuzMalzemenin yoğunluğunun suyun yoğunluğuna oranı. Sayısal olarak g/cm³ cinsinden yoğunluğa eşittir.Ders 1.2
bağlayıcı ajancoupling agent——Lif ile matris arasındaki bağı güçlendirmek için lif yüzeyine uygulanan kimyasal (ör. cam lifte silan).Ders 1.3
bal peteğihoneycomb——Altıgen (veya benzeri) hücrelerden oluşan, çok hafif sandviç çekirdeği.Ders 1.3
basınçla kalıplama
Diğer kullanım: pres kalıplama, hazır kalıplama
compression molding——Kalıp boşluğuna konan malzemenin (ör. SMC, BMC) sıcak preste basınçla biçimlendirilmesi.Ders 2.2
boşluk hacim oranıvoid content$V_v$—Kompozit hacminde boşlukların payı.Ders 2.1
çapraz katlıcross-plyör. $[0/90]_s$—Tabakaları yalnız 0° ve 90° doğrultularında dizilmiş katmanlı yapı.Ders 1.2
çarpılmawarpage$w$mSimetrik olmayan katmanlı yapının ısı ya da nem değişiminde düzlem dışına eğilip burulması.Ders 11.2
çekirdekcore$c$ (kalınlık)mmSandviç yapıda yüz levhalarını ayıran ve aralarında kayma kuvvetini taşıyan hafif malzeme: bal peteği, köpük, balsa.Ders 1.3
delaminasyon
Diğer kullanım: tabaka ayrılması
delamination——Katmanlı yapıda tabakaların birbirinden ayrılması; tabakalar arası gerilmelerden veya darbeden doğar.Ders 1.2
dengeli dizilimbalanced laminate——0° ve 90° dışındaki her +θ katı için aynı kalınlıkta bir −θ katı bulunan yapı; $A_{16} = A_{26} = 0$.Ders 12.1
dokuma kumaşwoven fabric——Atkı ve çözgü doğrultularında birbirinin altından ve üstünden geçen lif demetlerinden oluşan iki boyutlu takviye.Ders 1.3
dönüştürülmüş esneklik matrisitransformed reduced compliance matrix$[\bar S]$1/GPa$[\bar Q]$'nun tersi.Ders 5.2
dönüştürülmüş indirgenmiş rijitlik matrisitransformed reduced stiffness matrix$[\bar Q]$GPaAçılı tabakada x–y gerilmelerini x–y şekil değiştirmelerine bağlayan matris.Ders 5.2
dönüşüm matrisitransformation matrix$[T]$—Gerilme bileşenlerini x–y eksenlerinden 1–2 eksenlerine taşıyan matris.Ders 5.1
düzlem gerilme
Diğer kullanım: düzlemsel gerilme
plane stress——Kalınlık doğrultusundaki gerilmelerin ($\sigma_3, \tau_{23}, \tau_{31}$) sıfır kabul edildiği durum.Ders 4.1
düzlem içi modülin-plane modulus$E_x, E_y, G_{xy}$GPaKatmanlı yapının ortalama düzlem içi gerilme–şekil değiştirme oranı; $E_x = 1/(hA^*_{11})$.Ders 11.1
eğilme esnekliğiflexibility$1/(EI)$1/(N·mm²)Eğilme rijitliğinin tersi; bir lifin kırılmadan bükülebilme kolaylığının ölçüsü. Dairesel lifte $1/(Ed^4)$ ile orantılıdır. Esneklik (uyum) matrisi $[S]$ ile karıştırılmamalıdır.Ders 1.3
eğilme modülüflexural modulus$E^f_x, E^f_y, G^f_{xy}$GPaKatmanlı yapının moment–eğrilik oranını eşdeğer homojen plağınkine eşitleyen modül; $E^f_x = 12/(h^3D^*_{11})$.Ders 11.1
eğilme rijitliğibending (flexural) stiffness$EI$ (birim genişlik için $D$)N·mm² (N·mm²/mm)Eğilme momentinin eğriliğe oranı: $M = EI\,\kappa$.Ders 1.2
eğrilikcurvature$\kappa_x, \kappa_y, \kappa_{xy}$1/mOrta düzlemin eğilme ($\kappa_x, \kappa_y$) ve burulma ($\kappa_{xy}$) ölçüsü; $\kappa_x = -\partial^2w_0/\partial x^2$.Ders 10.1
elastisite modülü
Diğer kullanım: Young modülü
Young's modulus (modulus of elasticity)$E$GPa (= 1000 MPa)Tek eksenli çekmede gerilme–şekil değiştirme eğrisinin doğrusal bölgedeki eğimi: $E = \sigma/\varepsilon$.Ders 1.1
elle yatırma
Diğer kullanım: elle laminasyon
hand lay-up——Lif katlarının açık kalıba elle serilip reçinenin rulo veya fırçayla emdirildiği yöntem.Ders 2.1
elyaf sarma
Diğer kullanım: lif sarma
filament winding——Reçineli liflerin dönen bir mandrele belirli açılarla sarılması.Ders 2.2
emici kat
Diğer kullanım: emici bez
bleeder——Fazla reçineyi ve uçucuları emen, torbanın altına serilen kat.Ders 2.1
esneklik matrisi
Diğer kullanım: uyum matrisi, gevşeklik matrisi (Zor)
compliance matrix$[S] = [C]^{-1}$1/GPaGerilmeden şekil değiştirmeyi veren matris: $\{\varepsilon\} = [S]\{\sigma\}$. Terimleri mühendislik sabitleriyle doğrudan yazılabilir.Ders 3.2
eş merkezli silindir modelicomposite cylinder assemblage (CCA)——Lifi iç, matrisi dış silindir olarak alan ve elastisite çözümüyle tabaka sabitlerini veren mikromekanik model.Ders 8.2
Euler burkulma yükü
Diğer kullanım: kritik burkulma yükü
Euler (critical) buckling load$P_{kr}$Nİnce, doğrusal elastik, iki ucu mafsallı bir kolonun burkulduğu eksenel basma kuvveti: $P_{kr} = \pi^2 EI/L^2$.Ders 1.2
fiktif (eşdeğer) yükfictitious (hygrothermal) load$N^T, M^T, N^C, M^C$N/m, N·m/mSerbest ısıl ve nem genleşmesinin katmanlı yapıdaki etkisini dış yük gibi yazan eşdeğer bileşkeler.Ders 11.2
geçirgenlikpermeability$K$m²Gözenekli lif yatağının akışa ne kadar kolay izin verdiğini gösteren Darcy katsayısı.Ders 2.2
genel eksenler
Diğer kullanım: global eksenler, eksen dışı
global axesx–y—Yükün ve yapının tanımlandığı x–y eksenleri.Ders 5.1
genel ortotrop tabakagenerally orthotropic lamina——Eksen dışı yüklenen, normal–kayma bağlaşımı gösteren açılı tabaka.Ders 5.2
geodezik sarmageodesic winding——Lifin yüzey üzerinde en kısa yolu izlediği, kaymadan durabildiği sarma; Clairaut bağıntısına uyar.Ders 2.2
gerilme şiddet faktörüstress intensity factor$K$MPa·√mÇatlak ucu çevresindeki gerilme alanının şiddeti; sonsuz levhada $2a$ boyunda çatlak için $K = \sigma\sqrt{\pi a}$.Ders 1.2
gerilme tansörüstress tensor$\sigma_{ij}$MPaBir noktadaki iç kuvvet durumunu tanımlayan simetrik ikinci mertebe tansör; bir yüzün normali verildiğinde o yüzdeki gerilme vektörünü verir ($t_i = \sigma_{ij}n_j$).Ders 3.1
Halpin–Tsai bağıntılarıHalpin–Tsai equations$\xi$, $\eta$—E₂ ve G₁₂ için, lif geometrisini ve dizilişini ξ parametresiyle yansıtan yarı ampirik mikromekanik bağıntılar.Ders 8.1
heterojen
Diğer kullanım: homojen olmayan
heterogeneous (nonhomogeneous)——Malzeme özellikleri noktadan noktaya değişen cisim.Ders 1.1
hibrit kompozit
Diğer kullanım: karma kompozit
hybrid composite——Aynı yapıda birden fazla lif veya matris türü bulunan kompozit: tabakalar arası, tabaka içi, ikisi birden veya reçine hibrit.Ders 1.3
homojenhomogeneous——Malzeme özellikleri cismin her noktasında aynı olan cisim; özellikler konuma bağlı değildir.Ders 1.1
ısıl genleşme katsayısı
Diğer kullanım: termal genleşme katsayısı (TGK)
coefficient of thermal expansion (CTE)$\alpha$1/°C (μm/m/°C)Birim sıcaklık değişiminin oluşturduğu serbest uzama şekil değiştirmesi.Ders 1.3
ikincil Poisson oranı
Diğer kullanım: küçük Poisson oranı
minor Poisson's ratio$\nu_{21} = \nu_{12}E_2/E_1$boyutsuzLife dik yüklerken lif doğrultusundaki büzülmenin oranı; karşılıklılık bağıntısıyla asıl Poisson oranından hesaplanır ve çok küçüktür.Ders 3.3
ilk katman kırılmasıfirst ply failure (FPF)—N/mKatmanlı yapıda ilk katın kırıldığı yük; ilk tabaka hasarı.Ders 12.2
indirgenmiş rijitlik matrisireduced stiffness matrix$[Q]$GPaDüzlem gerilmede gerilmeyi şekil değiştirmeye bağlayan 3×3 matris.Ders 4.1
izotropisotropic——Bir noktada malzeme özellikleri bütün doğrultularda aynı olan malzeme. Sonsuz sayıda simetri düzlemi vardır.Ders 1.1
kalıpmold——Kompozitin biçimini aldığı yüzey; parça kalıbın içindeyse dişi, çevresindeyse erkek kalıp.Ders 2.1
karbon–karbon kompozitcarbon–carbon composite (C–C)C–C—Karbon matris içinde karbon liflerden oluşan, çok yüksek sıcaklıkta çalışan kompozit.Ders 1.3
karşılıklılık bağıntısı
Diğer kullanım: karşılıklı ilişki
reciprocal relationship$\nu_{ij}/E_i = \nu_{ji}/E_j$—Esneklik matrisinin simetrisinden gelen ve Poisson oranlarını modüllere bağlayan bağıntı.Ders 3.3
katlar arası gerilmeinterlaminar stress$\sigma_z, \tau_{xz}, \tau_{yz}$MPaKatların arayüzünde, özellikle serbest kenarlarda oluşan ve klasik laminasyon teorisinin vermediği düzlem dışı gerilmeler.Ders 13.2
katmanlı yapı
Diğer kullanım: tabakalı yapı, laminat
laminate——Farklı açılarda (ve gerekirse farklı malzemelerden) tabakaların üst üste dizilip birleştirilmesiyle oluşan yapı elemanı.Ders 1.1
kat kalınlığıply thickness$t_k$mmKürlenmiş bir katın kalınlığı; lif alan ağırlığına ve lif hacim oranına bağlıdır.Ders 2.1
kayma bağlaşım katsayısıshear coupling coefficient$m_x, m_y$—Açılı tabakada normal gerilmenin yarattığı kayma şekil değiştirmesini ölçen boyutsuz katsayı.Ders 5.3
kayma modülüshear modulus$G$, $G_{12}$GPaKayma gerilmesinin mühendislik kayma şekil değiştirmesine oranı: $G = \tau/\gamma$.Ders 1.1
kırılma tokluğufracture toughness$K_{Ic}$MPa·√mÇatlak ucundaki gerilme şiddet faktörünün çatlağın ilerlemeye başladığı kritik değeri; malzemenin çatlak ilerlemesine direnci.Ders 1.2
kırılma zarfıfailure envelope—MPaBir hasar ölçütüne göre tabakanın kırılmadan taşıyabileceği gerilme bileşimlerinin gerilme uzayındaki sınırı.Ders 6.1
klasik laminasyon teorisiclassical lamination theory (CLT)——İnce katmanlı yapıda Kirchhoff kinematiği ve katlarda düzlem gerilme kabulüyle yük–şekil değiştirme ilişkisini kuran teori.Ders 10.1
kompozit malzemecomposite material——Makroskopik ölçekte birleşen, birbiri içinde çözünmeyen iki veya daha fazla bileşenden oluşan ve bileşenlerin tek başına sağlayamadığı özellikleri veren yapısal malzeme.Ders 1.1
kritik lif oranıcritical fiber volume fraction$(V_f)_{\text{kritik}}$—Altında kompozitin boyuna çekme dayanımının matrisinkinden düşük kaldığı lif hacim oranı.Ders 9.1
kuvvet bileşkesiforce resultant$N_x, N_y, N_{xy}$N/mGerilmenin kalınlık boyunca integrali; birim genişlik başına düzlem içi kuvvet.Ders 10.2
kürleme
Diğer kullanım: sertleştirme, pişirme
curing——Termoset reçinenin kimyasal tepkimeyle (çoğunlukla ısı ve basınç altında) sertleşmesi.Ders 1.3
lif
Diğer kullanım: elyaf, fiber
fiber (fibre)indis $f$—Boyu çapına göre çok büyük, ekseni doğrultusunda yüksek rijitlik ve mukavemetli takviye. Tipik çap 5–15 μm.Ders 1.1
lif açısı
Diğer kullanım: yönlendirme açısı, tabaka açısı
fiber orientation angle$\theta$° (derece)x ekseninden lif doğrultusuna (1 eksenine) ölçülen açı; z ekseni okura doğru bakarken saat yönünün tersine pozitif.Ders 1.1
lif alan ağırlığıfiber areal weight$w_A$g/m²Bir katın birim alanındaki lif kütlesi.Ders 2.1
lif hacim oranıfiber volume fraction$V_f$boyutsuz (0–1 veya %)Liflerin hacminin kompozitin toplam hacmine oranı: $V_f = v_f / v_c$.Ders 1.1
lif kütle oranı
Diğer kullanım: lif ağırlık oranı
fiber mass (weight) fraction$W_f$boyutsuzLiflerin kütlesinin kompozitin toplam kütlesine oranı: $W_f = w_f / w_c$. Üreticiler reçine içeriğini genellikle kütlece verir.Ders 1.1
makromekanikmacromechanics——Tabakayı homojen kabul edip etkin özellikleri ve tabakalar arası etkileşimlerden katmanlı yapının davranışını bulan inceleme düzeyi.Ders 1.1
malzeme indisi
Diğer kullanım: performans indisi, özgül modül parametresi
material index (performance index)ör. $E^{1/2}/\rho$duruma göreBelirli bir yükleme ve kısıt için kütleyi (veya maliyeti) en aza indiren malzeme özellikleri birleşimi; büyük olan daha iyidir.Ders 1.2
mandrel
Diğer kullanım: sarma çekirdeği
mandrel——Elyaf sarmada liflerin üzerine sarıldığı, sonradan çıkarılan ya da içte kalan çekirdek.Ders 2.2
matris
Diğer kullanım: reçine (polimer matris için)
matrixindis $m$—Lifleri bir arada tutan, yükü liflere aktaran ve onları çevreden koruyan sürekli bileşen: polimer, metal, seramik veya karbon.Ders 1.1
matris hacim oranımatrix volume fraction$V_m$boyutsuzMatrisin hacminin kompozitin toplam hacmine oranı. Boşluk yoksa $V_f + V_m = 1$.Ders 1.1
metal matrisli kompozitmetal matrix composite (MMC)MMC—Matrisi alüminyum, magnezyum veya titanyum gibi bir metal olan kompozit.Ders 1.3
mikromekanikmicromechanics——Lif ve matrisi ayrı fazlar olarak ele alıp etkileşimlerinden tabakanın ortalama (etkin) özelliklerini bulan inceleme düzeyi.Ders 1.1
mikro burkulmafiber microbuckling$S_1^C$, $S_2^C$MPaBoyuna basmada liflerin matris içinde dalgalanarak burkulması; uzama ve kayma biçimleri vardır.Ders 9.1
moment bileşkesimoment resultant$M_x, M_y, M_{xy}$N·m/mGerilmenin $z$ ile çarpılarak kalınlık boyunca integrali; birim genişlik başına moment.Ders 10.2
mukavemet
Diğer kullanım: dayanım
strength$\sigma_{\ult}$MPaMalzemenin kırıldığı (veya hasara uğradığı) gerilme değeri.Ders 1.1
mukavemet oranıstrength ratio (SR)$SR$—Tabakayı kırılmanın eşiğine getiren yükün uygulanan yüke oranı; SR > 1 güvenli, SR < 1 kırılmış.Ders 6.1
mühendislik kayma şekil değiştirmesiengineering shear strain$\gamma_{12} = 2\varepsilon_{12}$rad (boyutsuz)Başlangıçta dik iki çizgi arasındaki açının toplam değişimi; şekil değiştirme tansörünün kayma bileşeninin iki katı. Bu kursta bütün matrislerde kullanılır.Ders 3.1
nanokompozitnanocomposite——Bileşenlerinden en az birinin bir boyutu 100 nm'den küçük olan kompozit.Ders 1.3
nem genleşme katsayısıcoefficient of moisture expansion (CME)$\beta$m/m/(kg/kg)Birim nem derişimi değişiminin oluşturduğu serbest şişme şekil değiştirmesi.Ders 6.2
ortotroporthotropic——Birbirine dik üç simetri düzlemi olan anizotrop malzeme; özellikler bu düzlemlerin kesiştiği üç eksende farklıdır.Ders 1.1
otoklavautoclave——Sıcaklık ve basıncın denetlendiği basınçlı kap; torbalanmış prepreg parça içinde kürlenir.Ders 2.1
özel ortotrop tabakaspecially orthotropic lamina——Yükün malzeme eksenlerinde verildiği, normal–kayma bağlaşımının olmadığı tabaka ($Q_{16} = Q_{26} = 0$).Ders 4.1
özgül modül
Diğer kullanım: özgül rijitlik
specific modulus$E/\rho$GPa·m³/kg (veya GPa/(g/cm³))Elastisite modülünün yoğunluğa oranı; çekme rijitliği istenen bir çubukta hafifliğin ölçüsü.Ders 1.2
özgül mukavemet
Diğer kullanım: özgül dayanım
specific strength$\sigma_{\ult}/\rho$MPa·m³/kg (veya MPa/(g/cm³))Mukavemetin yoğunluğa oranı; belirli bir yükü taşıması istenen çekme çubuğunda hafifliğin ölçüsü.Ders 1.2
parçacık takviyeli kompozitparticulate composite——Matris içine rastgele dağılmış parçacıklardan oluşan, genellikle izotrop davranan kompozit (ör. beton, SiC parçacıklı alüminyum).Ders 1.3
Poisson oranıPoisson's ratio$\nu$, $\nu_{12}$boyutsuzTek eksenli yüklemede enine şekil değiştirmenin eksenel şekil değiştirmeye oranının eksi işaretlisi: $\nu_{12} = -\varepsilon_2/\varepsilon_1$ ($\sigma_1$ tek başına uygulandığında).Ders 1.1
polimer matrisli kompozit
Diğer kullanım: lif takviyeli plastik (FRP)
polymer matrix composite (PMC)PMC—Matrisi termoset veya termoplastik polimer olan kompozit; en yaygın kompozit türü.Ders 1.3
prepreg
Diğer kullanım: ön emdirilmiş
prepreg——Reçine emdirilmiş, kısmen kürlenmiş (B aşaması), kullanıma hazır lif bandı veya kumaşı.Ders 1.3
profil çekmepultrusion——Liflerin reçine banyosundan geçirilip ısıtılmış bir kalıptan sürekli çekilerek sabit kesitli profil üretilmesi.Ders 2.2
pul takviyeli kompozitflake composite——Matris içinde yassı pullar (cam, mika, alüminyum) bulunan kompozit.Ders 1.3
püskürtme ile yatırmaspray-up——Doğranmış liflerin katalizörlü reçineyle birlikte tabancayla kalıba püskürtüldüğü yöntem.Ders 2.1
reçine transferiyle kalıplama
Diğer kullanım: RTM, sıvı kalıplama
resin transfer molding (RTM)——Kuru lif ön biçiminin konduğu kapalı kalıba düşük viskoziteli reçinenin basınçla basıldığı yöntem.Ders 2.2
Reuter matrisiReuter matrix$[R]$—Mühendislik kayma şekil değiştirmesiyle tansör bileşeni arasında geçiş yapan köşegen matris diag(1, 1, 2).Ders 5.1
rijitlikstiffness—duruma göre (N/mm, N·mm²…)Bir malzemenin veya yapının şekil değiştirmeye (sehime) karşı direnci. Malzeme düzeyinde $E$, yapı düzeyinde $EA/L$, $EI$ gibi büyüklüklerle ölçülür.Ders 1.1
rijitlik değişmezleri
Diğer kullanım: invaryantlar
stiffness invariants$U_1$–$U_4$GPaTabaka açısından bağımsız olan $Q_{ij}$ birleşimleri.Ders 5.2
rijitlik matrisistiffness matrix$[C]$ (3B), $[Q]$ (düzlem gerilme)GPaŞekil değiştirmeden gerilmeyi veren matris: $\{\sigma\} = [C]\{\varepsilon\}$. Simetrik ve pozitif tanımlıdır.Ders 3.2
sandviç yapısandwich structure——İki ince, rijit yüz levhası ile aralarındaki hafif, kalın çekirdekten oluşan yapı; eğilme rijitliğini az kütleyle artırır.Ders 1.3
seramik matrisli kompozitceramic matrix composite (CMC)CMC—Matrisi seramik olan, yüksek sıcaklıkta çalışan kompozit; lifler seramiğin kırılma tokluğunu artırır.Ders 1.3
simetrik dizilimsymmetric laminate$[\ldots]_s$—Orta düzlemin iki yanında aynı açı, malzeme ve kalınlıkta katların ayna gibi dizildiği yapı; [B] = 0.Ders 10.1
son katman kırılmasılast ply failure (LPF)—N/mKattan kata kırılmada son sağlam katın da kırıldığı yük; son tabaka hasarı.Ders 12.2
soyma kumaşıpeel ply——Laminatın üstüne serilen, kürden sonra soyulup temiz ve pürüzlü bir yüzey bırakan kumaş.Ders 2.1
sürekli lif
Diğer kullanım: uzun lif
continuous (long) fiber——Boyu parça boyutu mertebesinde olan, yönü kontrol edilebilen lif.Ders 1.3
süreksiz lif
Diğer kullanım: kısa lif, kırpılmış lif
discontinuous (short) fiber——Kırpılmış, kısa lif; yönü tam kontrol edilemez, üretimi hızlı ve ucuzdur.Ders 1.3
şekil değiştirme enerjisi
Diğer kullanım: elastik enerji yoğunluğu
strain energy density$W = \tfrac12\{\sigma\}^{\mathsf T}\{\varepsilon\}$J/m³ (= Pa)Doğrusal elastik cisimde birim hacimde depolanan enerji; varlığı rijitlik matrisinin simetrik, pozitif olması da pozitif tanımlı olmasını gerektirir.Ders 3.1
şekil değiştirme ölçer
Diğer kullanım: strain gage, gerinim ölçer
strain gage——Yüzeye yapıştırılan, uzamayı direnç değişimiyle ölçen algılayıcı.Ders 4.2
tabaka
Diğer kullanım: lamina, katman
lamina (ply, layer)——Matris içinde tek yönlü ya da dokuma liflerden oluşan tek, ince katman. Katmanlı yapının yapı taşıdır; tipik kalınlığı 0,1–0,3 mm.Ders 1.1
takviye
Diğer kullanım: takviye elemanı, güçlendirici
reinforcement——Kompozitte yükün büyük kısmını taşıyan, rijit ve mukavemetli bileşen: lif, parçacık veya pul.Ders 1.1
tarafsız eksenneutral axis$z_n$mEğilen kirişte boyuna şekil değiştirmenin sıfır olduğu düzlem; simetrik olmayan kirişte orta düzlemden kayar.Ders 14.2
tek yönlü tabakaunidirectional lamina——Bütün lifleri aynı doğrultuda olan tabaka. Lif doğrultusu 1, tabaka düzleminde life dik doğrultu 2 eksenidir.Ders 1.1
temsili hacim elemanırepresentative volume element (RVE)——Kompozitin ortalama davranışını temsil eden, lif ve matrisi tipik oranlarıyla içeren en küçük parça.Ders 7.2
termoplastikthermoplastic——Zincirleri zayıf (van der Waals) bağlarla tutunan, ısı ve basınçla yeniden şekillendirilebilen polimer (PEEK, PPS, PP).Ders 1.3
termoset
Diğer kullanım: ısıyla sertleşen plastik
thermoset——Kürlenince molekül zincirleri güçlü kovalent bağlarla çapraz bağlanan; yeniden eritilip şekillendirilemeyen polimer (epoksi, polyester, fenolik).Ders 1.3
uzama–eğilme bağlaşımıextension–bending coupling$[B]$—[B] ≠ 0 olan yapıda düzlem içi kuvvetin eğrilik, momentin orta düzlem uzaması yaratması.Ders 10.2
vakum torbalamavacuum bagging——Islak ya da prepreg yatırmanın torbayla örtülüp havasının çekildiği, atmosfer basıncıyla sıkıştırıldığı yöntem.Ders 2.1
viskoziteviscosity$\mu$Pa·sAkışkanın kayma akışına direnci.Ders 2.2
Voigt gösterimi
Diğer kullanım: kısaltılmış gösterim, indirgenmiş indis gösterimi
Voigt (contracted) notation1, 2, 3, 4 = 23, 5 = 31, 6 = 12—Simetrik gerilme ve şekil değiştirme tansörlerinin altı bileşenini bir sütun vektörüne dizip Hooke yasasını 6×6 matrisle yazma yolu.Ders 3.1
yarı izotrop
Diğer kullanım: kuazi-izotrop
quasi-isotropicör. $[0/\pm45/90]_s$—Düzlem içi elastik özellikleri (eksenel rijitliği) her doğrultuda aynı olan katmanlı yapı. Eğilme özellikleri genellikle yönden bağımsız değildir.Ders 1.2
yerel eksenler
Diğer kullanım: malzeme eksenleri
local (material) axes1–2—Lif doğrultusu 1, ona dik doğrultu 2 olan malzeme eksenleri.Ders 5.1
yoğunlukdensity$\rho$kg/m³ (veya g/cm³)Birim hacmin kütlesi. 1 g/cm³ = 1000 kg/m³.Ders 1.1
yorulma dayanımıfatigue strength—MPaTekrarlı yük altında belirli bir çevrim sayısında kırılmanın olmadığı en büyük gerilme genliği.Ders 1.2
[A], [B], [D] matrisleriextensional, coupling and bending stiffness matrices$[A], [B], [D]$Pa·m, Pa·m², Pa·m³Katmanlı yapının bileşkelerini orta düzlem şekil değiştirmeleri ve eğriliklere bağlayan uzama, bağlaşım ve eğilme rijitlik matrisleri.Ders 10.2

← Kurs ana sayfası